Hızlı özet
- Mesken kademeli tarifesinde 240 kWh/ay eşiği aşılırsa aşan kısım Kademe-2'den hesaplanır; tüm tüketim yüksek kademeden alınmaz;
- 2026 ikinci çeyreğinde Kademe 1 birim fiyatı 2,92 TL/kWh, Kademe 2 4,32 TL/kWh (KDV hariç, dağıtım dahil);
- Aktif enerji bedelinden sonra sırayla BTV %5, Enerji Fonu %1 uygulanır;
- KDV mesken için %10, sanayi/ticarethane için %20;
- Üç zamanlı tarifede kademe sistemi yoktur; tüm tüketim seçilen zaman dilimine ait birim fiyattan hesaplanır.
Hesaplamada kullanılan beş kalem
Bir mesken elektrik faturası beş kalem üzerinden sırayla hesaplanır. Her kalem önceki kalemler üzerine eklenir; bu sıralama EPDK Tüketici Hizmetleri Yönetmeliği ile sabittir.
- Tüketim tespiti — sayaçtan okunan endeks farkı (mevcut endeks − önceki endeks) kWh cinsindeki tüketimi verir;
- Kademe ayrımı — 240 kWh'in altındaki bölüm Kademe 1, üstündeki bölüm Kademe 2 birim fiyatından hesaplanır;
- Aktif enerji + dağıtım toplamı — Kademe 1 ve Kademe 2 tutarları toplanır;
- Vergiler — BTV (%5) ve Enerji Fonu (%1) sırayla uygulanır;
- KDV — yukarıdaki tüm kalemlerin toplamı üzerinden mesken için %10 uygulanır.
Kademeli tarife formülü
Kademeli tarifenin temel formülü, tüketimi 240 kWh eşiğine göre ikiye bölmek ve her bölümü kendi birim fiyatından hesaplamaktır.
Tüketim ≤ 240 kWh ise:
Aktif enerji bedeli = Tüketim × Kademe 1 birim fiyat
Tüketim > 240 kWh ise:
Aktif enerji bedeli = (240 × Kademe 1 birim fiyat) + ((Tüketim − 240) × Kademe 2 birim fiyat)
Örnek 1: 200 kWh tüketim (Kademe 1 altında)
30 günlük bir dönemde 200 kWh tüketim yapan bir mesken aboneliği için fatura tutarı:
- Tüketim 240 kWh'in altında olduğu için tamamı Kademe 1'den hesaplanır;
- Aktif enerji + dağıtım: 200 × 2,92 = 584,00 TL;
- BTV (%5): 584,00 × 0,05 = 29,20 TL;
- Enerji Fonu (%1): 584,00 × 0,01 = 5,84 TL;
- KDV matrahı: 584,00 + 29,20 + 5,84 = 619,04 TL;
- KDV (%10): 619,04 × 0,10 = 61,90 TL;
- Genel toplam: 680,94 TL.
Örnek 2: 350 kWh tüketim (Kademe 2 aşımı)
Aynı mesken aboneliği 350 kWh tüketim yaparsa hesap aşağıdaki gibi değişir:
- İlk 240 kWh Kademe 1'den: 240 × 2,92 = 700,80 TL;
- Aşan 110 kWh Kademe 2'den: 110 × 4,32 = 475,20 TL;
- Aktif enerji + dağıtım toplam: 700,80 + 475,20 = 1.176,00 TL;
- BTV (%5): 1.176,00 × 0,05 = 58,80 TL;
- Enerji Fonu (%1): 1.176,00 × 0,01 = 11,76 TL;
- KDV matrahı: 1.176,00 + 58,80 + 11,76 = 1.246,56 TL;
- KDV (%10): 1.246,56 × 0,10 = 124,66 TL;
- Genel toplam: 1.371,22 TL.
Üç zamanlı tarifede hesaplama
Üç zamanlı tarifeyi seçen aboneler için kademe sistemi uygulanmaz; bunun yerine günün üç zaman diliminde ölçülen tüketim, ilgili dilimin birim fiyatıyla çarpılır ve toplanır.
Saat dilimleri ve birim fiyatlar
Saat dilimleri yılın her gününde (hafta içi ve hafta sonu) aynıdır; tarife değişikliği ilgili tedarik şirketine yapılan başvuruyla gerçekleşir. Aşağıdaki birim fiyatlar EPDK'nın 4 Nisan 2026 tarifesindeki "aktif enerji + dağıtım bedeli" toplamıdır.
| Dönem | Saat aralığı | Birim fiyat |
|---|---|---|
| Gündüz (T2) | 06:00 — 17:00 | 4,38 TL/kWh |
| Puant (T1) | 17:00 — 22:00 | 6,17 TL/kWh |
| Gece (T3) | 22:00 — 06:00 | 2,94 TL/kWh |
Üç zamanlı örnek hesaplama
Aylık 350 kWh tüketim yapan, tüketiminin %30'unu gündüz, %20'sini puant, %50'sini gece dilimine kaydıran bir abone:
- Gündüz: 105 kWh × 4,38 = 459,90 TL;
- Puant: 70 kWh × 6,17 = 431,90 TL;
- Gece: 175 kWh × 2,94 = 514,50 TL;
- Aktif enerji + dağıtım toplam: 1.406,30 TL;
- BTV + Enerji Fonu (%6 toplam): 84,38 TL;
- KDV %10: 149,07 TL;
- Genel toplam: 1.639,75 TL.
Bu örnekte üç zamanlı tarife tek zamanlı kademeli tarifeden (1.371 TL) daha pahalıdır. Üç zamanlı tarifenin avantajı yalnızca tüketimin gece dilimine ağırlıklı kaydırılabildiği profillerde (elektrikli araç şarjı, gece ısıtma, gece beyaz eşya) ortaya çıkar.
Sözleşme gücü ve faturada görünmeyen kalemler
Düzenli mesken faturasında genel toplama ek kalem girmez. Ancak aşağıdaki olağan dışı kalemler bazı dönemlerde görünebilir:
- Kesme-bağlama bedeli — borçtan dolayı kesinti veya yeni abonelikte tahakkuk eder; AG için 140 TL (2026);
- Sayaç değişim bedeli — abonenin müdahalesiyle bozulan sayaçlarda;
- Gecikme zammı — son ödeme tarihinden sonra ödenen faturalarda Türkiye Hazine ve Maliye'nin ilan ettiği oranda günlük;
- Damga vergisi — sözleşme imzası dönemlerinde sadece o ay alınır.
Sık sorulan sorular
Kademe eşiği aylık 240 kWh sabit mi?
Eşik günlük 8 kWh'tir; faturanızın okuma dönemi gün sayısıyla çarpılarak dönem eşiği belirlenir. 30 günlük dönemde 240 kWh, 28 günlük dönemde 224 kWh, 32 günlük dönemde 256 kWh eşiği geçerlidir.
Faturamı görmeden tahmini tutar hesaplayabilir miyim?
Evet. Sayacınızın güncel endeksinden bir önceki dönemin endeksini çıkararak tüketiminizi hesaplayabilir, yukarıdaki formülü uygulayabilirsiniz. Bu yöntem özellikle çok zamanlı tarife öncesi karar verirken faydalıdır.
Şehit aileleri ve gaziler için indirimli birim fiyat nasıl uygulanır?
EPDK kurul kararlarıyla şehit aileleri ve gaziler için Kademe 1'de indirimli birim fiyat uygulanır. Bu kapsamda olduğunuzu belgeleyen evrak ile tedarikçinize başvurmanız gerekir; başvurunun ardından sonraki faturalarda indirimli oran otomatik uygulanır.
Yıllık tüketimimden yıllık fatura ortalaması hesaplayabilir miyim?
Evet. Yıllık tüketimi 12'ye bölerek aylık ortalamayı bulun; bu değeri 240 kWh ile karşılaştırarak hangi kademede olduğunuzu belirleyin. Ardından aylık formülü 12 ile çarpın. Mevsimsel tüketim farkları (kış-yaz ısıtma) bu ortalamayı yanıltabilir; bu nedenle aylık bazda hesaplamak daha doğrudur.
EPDK birim fiyatları ne sıklıkla değişir?
Üç ayda bir (Ocak, Nisan, Temmuz, Ekim). Yeni bir tarife döneminin başlamasıyla birlikte aktif enerji ve dağıtım bedeli birim fiyatları güncellenir; vergi oranları (KDV, BTV, Enerji Fonu) kanun değişikliği olmadığı sürece sabit kalır.