PSH bedeli nedir? Faturadaki tarihsel kalemin açıklaması

PSH bedeli ne anlama geliyordu?

PSH (Perakende Satış Hizmet Bedeli), tedarik şirketinin abonelerine sunduğu ticari hizmetlerin (faturalandırma, tahsilat, müşteri hizmetleri, sözleşme yönetimi, teknik destek) karşılığını yansıtan bir kalemdi. 2013'te dağıtım ve perakende satış faaliyetlerinin ayrıştırılmasından sonra, perakende satış faaliyetinin maliyetinin abone faturasına yansıması için EPDK PSH bedelini ayrı bir kalem olarak tanımlamıştı.

2013-2015 yılları arasında uygulanan PSH bedeli iki alt kalemden oluşuyordu:

• PSH Bedeli — tedarik şirketinin sözleşme yönetimi, fatura hazırlama, müşteri hizmetleri maliyeti karşılığı ;
• PSH Sayaç Okuma Bedeli — sayacın okunması, faturaya esas tüketim verisinin işlenmesi karşılığı.

Hesaplama mantığı (tarihsel)

PSH bedeli iki farklı hesaplama yöntemiyle uygulanırdı:

1. Aktif enerji üzerinden yüzde uygulaması

Bazı tarife dönemlerinde PSH bedeli, aktif enerji bedelinin belirli bir yüzdesi olarak uygulanırdı. Örneğin %2-3 arasında bir oranla aktif enerjiye eklenir, mesken faturasında 100 TL aktif enerji bedeli olan bir abone için 2-3 TL ek PSH bedeli tahakkuk ederdi.

2. Sabit aylık birim bedel

Diğer dönemlerde PSH abone başına sabit aylık birim bedel olarak uygulanırdı. Bu yapıda tüketimi az olan aboneler için PSH'nin oransal yükü daha yüksek, tüketimi yüksek aboneler için ise daha düşüktü.

Neden 2016'da kaldırıldı?

EPDK'nın 1 Ocak 2016'da PSH bedelini ayrı kalem olmaktan çıkarmasının ana nedenleri:

1. Fatura sadeleştirme — abone tarafından fatura okunurken karışıklık yarattığı için kalem sayısı azaltıldı ;
2. Şeffaflık — abonelerin perakende satış maliyetinin tarifenin neresine dahil olduğunu daha net görmesi sağlandı ;
3. Karşılaştırma kolaylığı — aktif enerji birim fiyatına dahil edilen PSH, ulusal tarife ile alternatif tedarikçi tekliflerinin doğrudan karşılaştırılmasını kolaylaştırdı ;
4. EPDK metodolojisi — aktif enerji birim fiyatı hesaplanırken PSH bileşeni zaten tedarik şirketi geliri olarak hesaplanıyor, ayrı kalem ihtiyacı azalıyordu.

PSH'nin yansıttığı maliyet bugün ne durumda?

PSH bedeli kalem olarak kaldırıldı, ancak maliyet kalemi olarak yok olmadı. Tedarik şirketinin perakende satış faaliyetinden doğan maliyetleri (faturalandırma, tahsilat, müşteri hizmetleri, sözleşme yönetimi) bugün aktif enerji bedeli kaleminin içinde abone faturasına yansır. EPDK ulusal tarife belirlerken bu maliyeti perakende kâr marjı olarak hesaplara dahil eder.

Aktif enerji bedeli nasıl oluşur?

2026 itibarıyla aktif enerji bedeli üç bileşenin toplamıdır:

• Toptan elektrik maliyeti — TETAŞ devri sonrası EÜAŞ'a aktarılan kamu üretim maliyetleri ve serbest piyasa PTF ortalaması ;
• Perakende kâr marjı — tedarik şirketinin operasyonel maliyetlerinin karşılığı (eski PSH'nin işlevini gören kısım) ;
• Yenilenebilir enerji destek payı (YEKDEM) — yenilenebilir kaynaklara verilen sabit fiyat garantisinin tüketicilere yansıtılan kısmı.

2026 elektrik faturası kalemleri

Mesken aboneliği için cari fatura kalemleri:

Eski faturada PSH varsa ne yapmalı?

2016 öncesi tarihli bir faturada PSH bedeli yer alması doğaldır ; o dönemde geçerli mevzuata uygundur ve geri istenecek bir hata değildir. Ancak 2016 ve sonrası tarihli bir faturada PSH bedeli kalem olarak görünüyorsa:

1. Tedarik şirketinizin müşteri hizmetlerini arayın ve PSH kaleminin neden kestiğini sorun ;
2. İtiraz mektubu hazırlayın ; faturadan PSH bedelinin çıkarılmasını ve geri ödemesini talep edin ;
3. Yanıt alamazsanız EPDK Tüketici Şikayet Sistemi'ne başvurabilirsiniz ;
4. Tüketici hakem heyetine yazılı şikayet de bir başka yoldur.

Sık sorulan sorular

PSH bedelini geri alabilir miyim?

Eğer 2016 ve sonrası tarihli bir faturanızda PSH bedeli alınmışsa, bu mevzuata aykırıdır ve geri talep edilebilir. Tedarik şirketinize yazılı itiraz yapmanız ; yanıt alamazsanız EPDK ve tüketici hakem heyetine şikayet etmeniz mümkündür. 2016 öncesi faturalarda PSH bedeli o dönemin mevzuatına uygun olduğu için geri istenemez.

PSH'nin yerine ne geldi?

PSH bedelinin yansıttığı maliyetler aktif enerji bedeli kaleminin içine alınmıştır. EPDK ulusal tarife birim fiyatını hesaplarken perakende kâr marjı olarak bu kalemi içerir ; ayrı bir kalem olarak görünmez.

Sayaç okuma bedeli ayrı bir kalem mi?

Hayır ; sayaç okuma bedeli de PSH gibi 2016'dan itibaren ayrı kalem olmaktan çıkmıştır. Bu maliyet bugün dağıtım bedeli kaleminin içine alınmıştır ; çünkü sayaçların mülkiyeti dağıtım şirketine aittir ve okuma yine dağıtım şirketinin sorumluluğundadır.

Alternatif tedarikçilerde PSH var mı?

Hayır ; alternatif tedarikçilerin ikili anlaşma fiyatlarında da PSH ayrı kalem olarak yer almaz. Sözleşmedeki birim fiyat, tedarik şirketinin tüm operasyonel maliyetini içerir. Bazı sözleşmelerde "aylık sabit bedel" adı altında bir kalem bulunabilir, ancak bu PSH ile aynı anlamda değildir ; sözleşme öncesi bu kalem mutlaka kontrol edilmelidir.

İletim bedeli de mi kaldırıldı?

Hayır ; iletim bedeli de 2016 sonrasında ayrı kalem olmaktan çıkmıştır, ancak bu bedel ortadan kalkmamış, dağıtım bedeli kaleminin içine birleştirilmiştir. EPDK ulusal tarife düzenlemelerinde iletim bedelini hesaplara dahil etmeye devam eder.

Faturamı nasıl kontrol etmeliyim?

Faturanızı okurken yukarıdaki tabloda yer alan beş ana kalemi sırasıyla kontrol edin: aktif enerji bedeli, dağıtım bedeli, BTV, Enerji Fonu, KDV. Eski faturalardaki "PSH Bedeli", "Sayaç Okuma Bedeli", "TRT Payı" gibi kalemler 2026 itibarıyla yer almamalıdır. Detaylı fatura okuma rehberi için fatura kalemleri sayfamıza bakabilirsiniz.

Faydalı bağlantılar

• Dağıtım ve tedarik şirketi farkı ;
• PMUM (artık EPİAŞ) nedir? ;
• Türkiye elektrik özelleştirme tarihçesi ;
• Elektrik tedarikçileri karşılaştırma ;
• Elektrik aboneliği nasıl açılır? ;
• Serbest tüketici limiti ve hakları.