Hızlı özet

  • Yangın sigortası, yangın, yıldırım, infilak ve söndürme sırasında oluşan zararları karşılar;
  • DASK gibi zorunlu değildir, ancak konut için en kritik ihtiyari sigorta kalemidir;
  • Genelde tek başına değil, hırsızlık + cam kırılması + ferdi kaza ile birlikte paket konut sigortası olarak satılır;
  • Ek teminatlarla deprem, sel, fırtına, terör ve mali sorumluluk kapsama eklenebilir;
  • Hasar bildiriminin 5 gün içinde sigortacıya yapılması zorunludur.

Yangın sigortası nedir?

Yangın sigortası, sigortalı taşınmazda kendiliğinden meydana gelen yangın, yıldırım çarpması ve infilakın yol açtığı yapısal ve eşya zararlarını karşılayan ihtiyari bir sigorta türüdür. Türkiye Sigorta Birliği'nin yayımladığı Yangın Sigortası Genel Şartları tüm şirketlerin uyguladığı temel çerçeveyi tanımlar; sigortacılar bu çerçeveye ek teminatlar ekleyerek farklı paketler oluşturur.

Sigorta iki şekilde satılır:

  • Bağımsız yangın poliçesi — yalnızca yangın ve ona bağlı tehlikeleri kapsar; ticari mülkler için yaygındır;
  • Paket konut poliçesi — yangının yanına hırsızlık, cam kırılması, dahili su, ferdi kaza, ek deprem teminatı eklenir; mesken kullanıcıları için tercih edilen formattır.
DASK yalnızca depremin doğrudan yapı zararını karşılar ve binanın yeniden inşa maliyetinin azami 1.838.000 TL'lik kısmını öder. Eşya, yangın, hırsızlık, kira kaybı gibi kalemler için paket konut sigortası ayrıca yaptırılmalıdır. İki ürün birbirinin alternatifi değil, tamamlayıcısıdır.

Yangın sigortası neyi kapsar?

Standart kapsamdaki riskler

  • Yangın — kasıt veya ihmal dışı çıkan yangının yapı ve eşyaya verdiği zarar;
  • Yıldırım — doğrudan veya dolaylı çarpmalardan kaynaklanan hasar;
  • İnfilak — gaz tüpü patlaması, kombi infilakı gibi olaylar;
  • Söndürme zararları — itfaiyenin yangına müdahale ederken yaptığı su baskını veya kimyasal madde kullanımının yarattığı ek hasar.

Sigorta bedelinin kapsadığı unsurlar

  • Binanın kendisi ve binaya bağlı tüm yapısal unsurlar (temel, duvarlar, çatı, asansör, garaj, depo);
  • Tesisat (elektrik, su, ısıtma) ve tamamlayıcı sistemler;
  • İçerideki taşınır mallar — mobilya, beyaz eşya, elektronik, giysi (poliçede toplam bedel olarak belirtilir);
  • Bahçedeki sabit unsurlar (poliçede ayrıca belirtilirse);
  • Sigortayı yaptıranla aynı evde yaşayan aile bireylerinin taşınır malları.

Standart kapsam dışındaki durumlar

  • Savaş, ayaklanma ve askeri müdahaleler;
  • Nükleer enerji kaynaklı olaylar;
  • Yangın olmaksızın oluşan kavrulma, ısı veya basınç hasarı;
  • Sigorta ettirenin kasıtlı olarak çıkardığı yangın;
  • Kamu otoritesinin sigortalı mala el koyması.

Ek teminatlar ve klozlar

Standart yangın poliçesi 4 temel risk dışındaki olayları kapsamaz; bu olaylar için ek teminat (kloz) eklenmesi gerekir. Bir kloz, poliçeye ekli özel şart anlamına gelir ve sigortanın hangi olayı kapsadığını ya da kapsam dışında tuttuğunu detaylandırır.

  • Deprem ve yanardağ püskürmesi — DASK üstünde kalan ev içi eşya hasarı için kritik ek teminat;
  • Sel ve su baskını — atmosferik nedenli sel, dere taşması;
  • Fırtına ve dolu — çatı uçması, dolu hasarı;
  • Yer kayması — heyelan kaynaklı yapı hasarı;
  • Dahili su — bina içi tesisat patlaması, çamaşır makinesi su kaçağı;
  • Kara, hava ve deniz taşıtı çarpması;
  • Duman — komşu yangınından duman kaynaklı hasar;
  • Grev, lokavt, kötü niyet, terör;
  • Yangın mali sorumluluğu — kiracının ev sahibine veya komşuya verebileceği zararı kapsar;
  • Kira kaybı veya alternatif konut — yangın sonrası evde oturulamadığında günlük tazminat ödenir.
Kiracı olarak yangın sigortası yaptırırken paket içinde yangın mali sorumluluğu klozunun bulunmasına dikkat edin: bu kloz, kiracının ihmali sonucu çıkan yangında ev sahibine olan tazminat sorumluluğunu üstlenir. Kloz olmadığı zaman tazminat doğrudan kiracının cebinden ödenir.

Sigorta bedeli ve değerleme

Yangın sigortasının ödeyeceği tazminat, sigortalı malın değerine bağlıdır. İki temel değerleme yöntemi vardır:

Rayiç bedel

Standart uygulamada esas alınan yöntemdir. Yapı veya eşyanın hasar günündeki piyasa değerine göre tazminat hesaplanır; bu değerde eskime ve aşınma payı düşülür. Örneğin 8 yıllık bir buzdolabı için ödenen tazminat, sıfır fiyatından daha düşük olur.

Yeni değer

Poliçede özellikle belirtilirse, eskime düşülmeden aynı nitelikte yeni mal bedeli üzerinden ödeme yapılır. Yeni değer poliçesinin primi rayiç bedelden %10-30 daha yüksektir; ancak elektronik eşya ve beyaz eşya yoğun konutlarda hasar sonrası tam tatmin sağladığı için tercih edilebilir.

Eksik ve aşkın sigorta

  • Eksik sigorta — Sigorta bedeli, malın gerçek değerinin altında kaldığında tazminat aynı oranda kesilir; örneğin değerin yarısı kadar sigorta varsa hasarın yarısı ödenir;
  • Aşkın sigorta — Sigorta bedeli malın değerini aşarsa, aşan kısım geçersizdir; hatta sigorta şirketi prim farkını iade eder.

Bu nedenle poliçe bedelini belirlerken bina için m² × yeniden inşa maliyeti, eşya için oda envanteri × ortalama değer hesabını yapmak ve her yıl güncellemek önemlidir.

Hasar durumunda yapılacaklar

Yangın olayı yaşandığında sigortanın ödeme yapabilmesi için aşağıdaki adımların hızla atılması gerekir.

  1. Acil müdahale — itfaiye 110 ve gerekirse 112 acil servis aranır; can güvenliği önceliklidir;
  2. Sigortacıya bildirim — olayı öğrendiğiniz andan itibaren en geç 5 gün içinde sigorta şirketinize yazılı bildirim yapın; SMS, e-posta veya çağrı merkezi ile başlatılan bildirimler kabul edilir;
  3. Resmi tutanak — itfaiye ve gerekirse polisten yangın tutanağı alın; tutanak tazminat dosyasının ayrılmaz parçasıdır;
  4. Hasar yerini koruma — eksperin yerinde inceleme yapabilmesi için zorunlu olmadıkça hasar mahallinde değişiklik yapmayın, fotoğraf ve video kaydı tutun;
  5. Belge sunumu — kimlik, poliçe, tutanak, hasar gören eşyaların fatura/fiş örnekleri sigortacıya iletilir;
  6. Eksper tespiti — sigortacının atadığı bağımsız eksper hasar oranını belirler; rapora itiraz hakkınız vardır;
  7. Ödeme — eksper raporu sonrası tazminat genelde 30 gün içinde banka hesabınıza yatırılır.
5 günlük bildirim süresi geçtiğinde sigortacı, tazminatı kısmen veya tamamen reddedebilir. Olağanüstü durumlarda (hastane, ulaşım kesintisi) gecikmenin haklı bir nedene dayandığını ispat edebilirseniz hak kaybı önlenir, ancak ispat yükümlülüğü size aittir.

Sık sorulan sorular

Yangın sigortası zorunlu mu?

Hayır, yangın sigortası ihtiyaridir. Ancak konut kredisi kullananlar için banka, kredi süresince yangın ve deprem teminatı içeren bir paket konut poliçesi şartı koyar; bu durumda fiilen zorunlu olur.

Kiracı kendi adına yangın sigortası yaptırabilir mi?

Evet. Kiracı, kendi eşyaları ve yangın mali sorumluluğu klozu için kendi adına poliçe düzenletebilir. Bina için ise ev sahibinin ayrı poliçe yaptırması gerekir; iki poliçe birbirini tamamlar.

Komşu apartmanda çıkan yangının dumanı eşyalarıma zarar verdi, kapsamda mı?

Standart yangın poliçesinde duman zararı genelde ek teminat kapsamındadır. Poliçenize "duman" klozu eklenmediyse tazminat ödenmez; bu nedenle paket alırken klozu listeye dahil etmenizi tavsiye ederiz.

Yangın sonrası geçici konaklama masrafımı kim karşılar?

Paket konut sigortalarının çoğu kira kaybı/alternatif konut klozunu içerir. Bu kloz devredeyken evde oturulamayan günler için sigortacı, poliçede belirtilen günlük limit kadar konaklama gideri öder. Klozun olup olmadığını poliçe özetinizden kontrol edin.

Yangın sigortası ile DASK'ın farkı nedir?

DASK yalnızca depremin doğrudan verdiği yapı zararını, azami 1.838.000 TL'ye kadar karşılar. Yangın sigortası ise yangın, yıldırım, infilak ve söndürme zararları ile (ek klozlarla) deprem dahil pek çok riski içerebilir. Aynı eve hem DASK hem yangın paket sigortası yaptırılması tamamlayıcı koruma sağlar.

Aynı eve birden fazla yangın sigortası yaptırabilir miyim?

Hukuken mümkündür ancak aşkın sigorta kuralı uygulanır: tazminat toplamı malın gerçek değerini aşamaz. Sigorta şirketleri arasında orantı yapılır. Pratikte birden fazla poliçe gereksiz prim ödemenize yol açar; tek geniş kapsamlı poliçe daha verimlidir.

Faydalı bağlantılar