Hızlı özet
- Fiber internet, ışık darbeleriyle veri taşıyan cam fiber kablo üzerinden çalışır; bakırın aksine sinyal mesafeyle hızla zayıflamaz;
- Türkiye'de iki yaygın mimari vardır: FTTH (eve kadar fiber) ve FTTC (sokak kabinine kadar fiber, son metreler bakır);
- Mesken paketlerinde tipik hızlar 100 Mbps ile 1 Gbps arasında; bireysel paketlerde 1 Gbps üstü tarifeler altyapı uygunsa sunulur;
- Fiber operatörleri: Türk Telekom (TTNET), Turkcell Superonline, Turknet, Vodafone Net, Millenicom ve bölgesel ağlar;
- Adresinizde fiber sorgulamasını operatörlerin web sitelerinden veya BTK e-Devlet hizmetinden yapabilirsiniz.
Fiber internet nedir ve nasıl çalışır?
Fiber internet, verinin cam veya plastik fiberden ışık darbeleri biçiminde iletildiği geniş bantlı bir bağlantı türüdür. Geleneksel ADSL ve VDSL hatları bakır telefon kablosu kullanır; fiberde ise iletim ortamı saç teli inceliğinde optik liftir. Bu fiziksel fark üç önemli avantaj sağlar:
- Daha yüksek hız — bakırın elektrik direnci olmadığı için Gigabit ölçeğinde hızlar mümkündür;
- Daha düşük gecikme (ping) — online oyun ve video konferans için belirleyicidir;
- Mesafeye karşı dayanıklılık — birkaç kilometrede sinyal kaybı çok düşüktür.
Eve giren fiber, modemin yanındaki ONT (Optical Network Terminal) adı verilen bir cihazda elektrik sinyaline çevrilir; modem buradan yerel ağa dağıtım yapar. Bazı modellerde ONT ve modem aynı cihazda birleştirilir.
FTTH ve FTTC: aynı paket, farklı altyapı
"Fiber" tabelasıyla satılan paketlerin altyapısı her zaman aynı değildir. Türkiye'de iki yaygın mimari vardır ve hız sınırları belirgin biçimde farklılaşır.
FTTH — Fiber to the Home (eve kadar fiber)
Fiber kablo doğrudan apartman dairesine kadar girer. Hız taahhütleri tarifeye göre sunulur ve mesafeye bağlı kayıp yoktur. FTTH altyapısı bulunan adreslerde 100 Mbps, 250 Mbps, 500 Mbps ve 1 Gbps tarifeleri standart olarak satılır; bazı operatörler 5-10 Gbps mesken tarifeleri için saha denemeleri yürütmektedir. FTTH, yeni yapılan konutlarda ve yatırım yapılan yoğun nüfuslu ilçelerde yaygındır.
FTTC — Fiber to the Cabinet (kabine kadar fiber)
Fiber kablo, sokakta yer alan dağıtım kabinine kadar gelir; oradan dairenize kadar olan son birkaç yüz metre bakır telefon teli üzerinden tamamlanır. Bu mimaride bağlantı genellikle VDSL2 veya vectoring/G.fast protokolüyle çalışır. Hız, kabine olan mesafenizle doğrudan ilişkilidir:
- Kabine 0-300 m mesafede iseniz 100 Mbps'ye yakın bir hız beklenebilir;
- 300-700 m arasında hız 50-80 Mbps'ye düşebilir;
- 1 km üzeri mesafelerde gerçek hız 30-50 Mbps civarında kalır.
Türkiye'de fiber operatörleri
2026 itibarıyla Türkiye'de fiber bireysel internet hizmeti sunan başlıca operatörler şunlardır:
Altyapı sahibi operatörler
- Türk Telekom (TTNET) — Türkiye'nin en geniş bakır ve fiber omurgasına sahiptir; FTTH ve VDSL altyapısı tüm illerde mevcuttur;
- Turkcell Superonline — büyük şehirlerde ve yeni gelişmekte olan ilçelerde geniş FTTH ağı kurmuştur;
- Vodafone Net — kendi FTTH altyapısının yanı sıra Türk Telekom'un toptan ağını da kullanan hibrit bir yapı işletir.
Toptan altyapı kullanan operatörler
- TurkNet — kendi altyapısı sınırlıdır; ağırlıklı olarak Türk Telekom'un toptan FTTH ve VDSL hatlarını kullanır;
- Millenicom — Türk Telekom altyapısı üzerinden hizmet veren alternatif operatördür;
- D-Smart Net, Kablonet — bölgesel kablolu ve fiber ağlardan yararlanır.
Adresinizde fiber var mı?
Fiber paket satın almadan önce kullanım yerinizde altyapının uygun olup olmadığını mutlaka sorgulayın. Üç güvenilir kaynak vardır:
- Operatör web sitelerindeki tesisat sorgulama formları — adres veya il-ilçe-mahalle bazında en doğru cevabı verir;
- BTK e-Devlet "Genişbant Tarife Karşılaştırma" hizmeti — adres bazında uygun olan tüm operatörleri listeler;
- Apartman yöneticisi veya komşu kullanıcılar — binanıza halihazırda hangi operatörün fiberi gelmiş öğrenmenin en pratik yoludur.
Sorgulamanın sonucu "VDSL" veya "ADSL" olarak çıkıyorsa adresinizde henüz FTTH yoktur; "FTTH" çıkıyorsa eve kadar fiber mevcuttur. Fiyat-performans için fiber, ADSL ve kablo farkı rehberimizi inceleyebilirsiniz.
Fiber paket seçerken nelere dikkat etmeli?
Fiyat etiketinde görünen hız her zaman gerçeği yansıtmaz. Sözleşmeyi imzalamadan önce şu üç noktayı inceleyin:
Sözleşme süresi ve cayma bedeli
Fiber tarifelerinin büyük çoğunluğu 12 veya 24 ay taahhütle satılır. Taahhüt süresi içinde aboneliği iptal ederseniz BTK Tüketici Hakları Yönetmeliği uyarınca cayma bedeli ödemeniz gerekir; ücret, kalan ay sayısı ile aldığınız indirimin çarpımıyla hesaplanır. Cayma bedeli rehberimizde formülü ayrıntılı açıklıyoruz.
Adil kullanım kotası
Bazı paketler yüksek tüketim sonrasında hız düşürme uygulayabilir; "limitsiz" pakette bile sözleşme küçük yazılarında AKK olabilir. Detaylar için adil kullanım kotası rehberimize göz atın.
Modem ücreti ve kurulum
Operatörler genelde modemi taahhüt süresi boyunca ücretsiz kullanmanızı sağlar; ancak iptal sırasında iade edilmezse cihaz bedeli faturanıza yansır. Kurulum, ilk başvuruda promosyon kapsamında ücretsiz olabilir.
Sık sorulan sorular
Fiber ve "fiber-hızı" tarifeleri arasında fark var mı?
Evet, çoğu zaman vardır. "Fiber-hızı" veya "süper hızlı" gibi etiketler genelde FTTC altyapılı VDSL paketleri için kullanılır. Gerçek FTTH paketinde altyapı satırınız "FTTH" yazar.
FTTH var ama hızım yine düşük, neden?
Olası nedenler arasında modem konumu, eski Wi-Fi standardı, kullandığınız cihazın ağ kartı ve operatör yoğunluğu vardır. İnternet hızını etkileyen faktörler sayfamızda her bir nedeni adım adım açıklıyoruz.
Fiber tarifelerde upload hızı download hızıyla aynı mı?
Türkiye'deki mesken FTTH paketlerinde upload hızı genelde download'un %10-25'i kadardır (örneğin 1000 Mbps download için 100-200 Mbps upload). Simetrik (1:1) hız sunan paketler kurumsal segmentte yer alır; bazı operatörler bireysel kullanıcılar için sınırlı sayıda simetrik tarife açar.
Fiber kuruluma kaç gün sonra başlanır?
Adresinizde altyapı hazırsa kurulum genellikle 3-7 iş günü içinde yapılır. Yeni FTTH çekilmesi gereken adreslerde süre apartman izni ve saha durumuna göre 2-6 haftaya çıkabilir.